Hē En Athēnais Archaiologikē Hetaireia   [Hrsg.]
Archaiologikē ephēmeris: periodikon tēs en Athēnais Archaiologikēs Hetaireias — 1915

Seite: 87
Zitierlink: i
http://digi.ub.uni-heidelberg.de/diglit/aephem1915/0095
Lizenz: Creative Commons - Namensnennung - Weitergabe unter gleichen Bedingungen
facsimile
ΑΕ 1915

Περι Γιανητσών νπο Γ. Μιστριώτον.

νεΐς Τοϋρκοι αίχμαλωτισθέντες και διαιτώμενοι έ-
τώ «Άκταίω» ήρωτήθησαν υπό φίλου μιου και
είπον «ήμεΐς γράφομεν Γενητσά, όπερ σημαίνει
νέαν πόλιν. "Ωστε πάσαι αί γλωσσολογικά! παρα-
τηοήσεις του κ. Χατζηδάκη παρέλκουσιν. Η ομο-
λογία των Τούρκων στρατηγών μαρτυρεί, ότι τά
ερείπια της Πέλλης έσώζοντο. Ή αρχαία πόλις
αντιτίθεται προ; την πάλαιαν.

Άλλ' ό κ. Χατζηδάκης λέγει, οτι τά Γιανητσά
δεν κείνται έκεΐ, ένθα έ/.ειτο ή αρχαία Πέλλη,
ήτις κείται εν τοις Αγίοις Αποστόλοις, οίτινες
άπέχουσι μίαν κα'ι ήμίσειαν ώραν άπο των Γιανη-
τσών και τούτο θεωρεί ώς μεγίστην άπόδειξιν της
γνώμης αΰτοΟ' « Ο και το μέγιστον πάντων, οτι
τά έν Μακεδονία Γιανητσά δεν κείνται εν η θέσει
ην το πάλαι ή Πέλλα, οτι δε άπέχουσι μίαν και
ήμίσειαν ώραν της κώμης τών Αγίων Αποστό-
λων, κειμένης ακριβώς όπου το πάλαι ή Πέλλα.
Πας άρα λόγος περι της ονομασίας Γιανητσά ώς
πόλεως τών Ιώνων ή "Ελληνικής, περι αρχαίων
όδών, οϊκισμάτων κλπ. έν αύτοΐς παρέλκει, άφοΰ
τά Γιανητσά δεν κείνται επί της θέσεως της ΙΙέλ-
λης, δεν είναι συνέχεια αυτής, αλλά νεώτερος συ-
νοικισμός». Άλλ'ό έφορος τών άρχαιότήτων Μα-
κεδονίας κ. Γεώργιος Οικονόμος, ό'στις γινώσκει τον
τόπον έξ αυτοψίας, λέγει, οτι τά Γιανητσά άπέ-
χουσι τών άγιων Αποστόλων ήμίσειαν μόνον ώραν,
δηλαδή όσον περίπου απέχει ή συνοικία της πό-
λεως Αθηνών ή ονομαζομένη Νεάπολις άπο της
άρχαίας πόλεως. Δύνασαι, κ. Χατζηδάκη, νά ε?πης
εΐλικρινώς, οτι ή Νεάπολις δεν ανήκει τή πάλει
τών Αθηνών;

Έν τή τελευταία φράσει του αποσπάσματος ό
κ. Χατζηδάκης διϊσχυρίζεται, ότι ή πόλις Γιανη-
τσά είναι κτίσμα νέον. Έστω! Ό αύτος δμως έν
σελίδι 17ο ύπελέγχων με, ό'τι δεν άνέγνων τά ύπ'
αύτοΰ γεγραμμένα περί Φιλιατρών λέγει, ό'τι τά
Γιανητσά είναι άρχαιότατον κτίσμα άναγόμενον
εϊς τους προ της κατακτήσεως χρόνους- «Άν ό κ.
Μιστριώτης ελάμβανε τον κόπον νά μελετήση, ό'σα
εγράφησαν περι του Φιλιάντρα (έν Έπετηρ. II α-
νεπιστ. 1911 σελ. 46 έξ.), δεν θά ήπόρει ταύτα,
άλλα Οά έμάνθανεν, ότι άπό τίνος κτήτορος Γιαν-
νιτσά <(τοθ) ώνομάσΟη προ της κατακτήσεως Ό τό-
πος ούτος τοιουτοτρόπ(ος, τά Γιαννιτσά, ό'πως τό-

σοι άλλοι καθ ό'μοιον τρόπον, οί δε Τούρκοι παρέ-
λαβον το προϋπάρχον ό'νομα». Ένομίζομεν, ότι
τοιαυται αντιφάσεις δέν έπιτρέπονται τω έπιστή-
μονι. Οί άπλοΐ άνθρωποι τουλάχιστον έλέγχουσιν
αϋτάς διά τήσδε της ύποδιηγήσεως' «Ήρώτησάν
ποτε τήν γλαυκά, διατί έχει την κεφαλήν μεγάλην
και αΰτη άπεκρι'Οη, ότι είναι γραία. Άλλα διατί έχει
τήν ούράν μικράν, άπεκρι'Οη, διότι είναι πουλακίδα» .

Έν τή άμύνη μου προς τάς έπιθέσεις τοΰ κ.
Χατζηδάκη είχον γράψει, ότι έν θεσσαλονίκη έσώ-
ζοντο αί άρχαΐαι οίκοδομαί, ώς παραδίδει ήμΐν Ό
Ιωάννης Αναγνώστης. Διά τοΟτο έφάνη μοι πα-
ράδοςΌν, ότι ό κ. Χατζηδάκης άπορεϊ, ότι αύται
έσώζοντο και έν τή Πέλλη. Άλλ' ό κ. Χατζη-
δάκης ευρίσκει, ότι παραβάλλω τά άπαράβλητα'
διότι έν Θεσσαλονίκη ύπήρχεν έμπόριον και βιο-
μηχανία, έν ώ ταύτα έλειπον έν Πέλλη. Νυν το
πρώτον μανΟάνομεν, ότι το έμπόριον και ή βιομη-
χανία σώζουσι τάς άρχαιότητας.

Ωσαύτως παράδοςον είναι, ότι ό κ. Χατζηδά-
κης περιπεσών εις το άμάρτημα, ότι Ό Σουλτάνος
κάθηται κα'ι έν Πέλλη, όμως ή αυτή πόλις δέν
δύναται νά ονομασθή πρωτεύουσα" διότι δέν είχε
μεν παραλάβει μεΟ' εαυτού τάς υπηρετούσας αρ-
χάς ό Σουλτάνος. Αλλά τις ιστορικός παραδίδει
τοΰτο; Οί άγωνισάμενοι τών Ελλήνων έν Γιανη-
τσοϊς όμολογοΟσιν, ότι ή έκεΐ μάχη ήτο φονικω-
τάτη, διότι οί Τούρκοι ύπερήσπιζον τήν πόλιν έκ-
Ούμως. Διότι ΟεωροΟσιν αυτήν ίεράν ώ; περιέ-
λουσαν αρχαίους τάφους. Πόσοι ήσαν οί τάφοι
ούτοι, ομολογώ, ότι δέν έμέτρησα αυτούς.

Έν ώ εις τοιαύτα και τηλικαΰτα άμαρτήματα
περιπίπτει Ό φίλος μου κ. Χατζηδάκης και νόμι-
σα;:, ότι το έογον τοΐ έπικοιτου είναι εϋ'κολον,
θέλει νά όνομάσωμεν τά Γιανητσά ώς πόλιν τοΟ
άγνώστου Γιάννη. Ό κ. Χατζηδάκης μη θελήσας
νά δεχθή τήν έμήν έτυμολογίαν, ήδύνατο νά δε-
χθή τήν τών Τούρκων στρατηγών, οί'τινες λέγου-
σιν, ό'τι Γιανητσά σημαίνει νέαν πόλιν και καταρ-
ρίπτουσι τήν γνώμην του κ. Χατηδάκη, όστις θεω-
ρεί αυτήν άρχαιοτέραν και της έκπορθήσεως της
πόλεως ύπό τών Τούρκων. Έάν μελετήση τά ύπ
έμοΟ γραφέντα,θέλει εύρεϊ ταΰτα ορθά.

"Εγραφον έν Άθη'ναι; τη 14 Μαίου 1915.

Γεώργιος Μιοτριώτης.
loading ...