Instytut Historii Sztuki <Posen> [Editor]
Artium Quaestiones — 9.1998

Page: 154
DOI issue: DOI article: DOI Page: Citation link: 
https://digi.ub.uni-heidelberg.de/diglit/artium_quaestiones1998/0156
License: Free access  - all rights reserved Use / Order
0.5
1 cm
facsimile
154

LECHOSŁAW OLSZEWSKI

Mniej spektakularne, ale skuteczniej gmatwające sieci władzy (często
dzięki ironii), były pozostałe działania WFF. W momencie, gdy wszędzie
święcił triumfy nurt „militarny”, warsztatowcy włączyli się w realizację
spektaklu „Życie i śmierć Adolfa Hitlera” lub torpedowali spotkanie twór-
cy Stawki większej niż życie z wielbicielami serialu. Gdy podstawowym
kryterium - nie tylko w kinie - pozostawała „ładność” i nowoczesność,
podjęli współpracę z przedstawicielem miejskiego folkloru W. Antcza-
kiem. O ile zaś w innych kontekstach ludowość łagodziła kosmopolityzm
zachodniej kultury, to tutaj była synonimem wolności.
Najbardziej znaczące pozostawały jednak liczne prace filmowe i video,
które wręcz manifestowały brak uległości wobec mechanizmów rządzą-
cych światem kina (sztuki). Było to możliwe tylko w sytuacji, gdy każdy
autor ponosił pełną odpowiedzialność za swoje wytwory, począwszy od za-
twierdzenia scenariusza aż do momentu wyświetlenia czy prezentacji.
Początkowo owe założenia realizowano poprzez dekonstrukcję zmanipu-
lowanego filmu fabularnego. Był on bowiem jednym z elementów kultury
masowej zawłaszczonej przez władzę i kreującej ubezwłasnowolnionego
odbiorcę. W koncepcji sztuki członków WFF dla takiego widza nie było
miejsca. Oczekiwali oni widza świadomego i potrafiącego podejmować de-
cyzję, człowieka, który może zaakceptować swoją inność i inność swoich
odczuć i wziąć za nie odpowiedzialność. Pobudzeniu intelektualnemu to-
warzyszyły również inne impulsy. Filmy WFF oddziaływały zarówno na
fizjologię (np. poprzez efekt powidoku), jak i angażowały pamięć. W cza-
sie seansów filmowych, przekształconych w „spotkania ze sztuką”, doko-
nywał się swoisty proces „kreowania współtwórców”. Najbardziej konsek-
wentną realizacją tych założeń stała się kilkunastodniowa ,Akcja
Warsztat” w salach Muzeum Sztuki w Łodzi.

ACTTVITIES OF WARSZTAT FORMY FILMOWEJ (FILM FORM WORKSHOP)
AS AN EXAMPLE OF STRATEGY OF ART TOWARDS AUTHORITIES
IN THE 70S POLAND

Summary
This article is an attempt to present the activities of the Film Form Workshop
('Warsztat Formy Filmowej - WWF), one of the most important artistic groups active
in the seventies in Poland, as an element of the system of culture of the Polish Peo-
ples Republic. Once in Power, Edward Gierek’s lobby began to implement a program
whose main objective was to westernize Poland. In the field of art and culture Polish
authorities willingly accepted pseudo-auantgarde art which creating an impression of
loading ...