Iustinianus <Imperium Byzantinum, Imperator, I.>: Corpus Ivris Civilis Ivstinianei (Band 2): Infortiatvm, Sev Pandectarvm Ivris Civilis (Lyon, 1627)

459 Digeſtorum Li. xxV

Si quis codicillos. Codicilli conſultô deleti non valent, etiam
ſi eorum confirmatio in teſtamento ſcripta deleta non ſit,

CVIAC.

a dAppareat quid eſt relictum.AccvRS.
b Debeatur. ſcilicet relictum.

c Deletos. cõſultô, vt
dixit: licét poſſint le-
gi, vt in princ. uius
legis, & S. ſed conſulto.
Accvs..¬
Ancellauorat.
ACASVS.. Inſtitui
mihi tres heredes: po-
ne Titium, & Gaium,
& Semproniu & Ti-
tio ſubſtitui Mæuiãt
poſtea cancellaui vel
induxi totum teſta-
mentum: & dixi me
hoc facere propter Ti-
Hac mate-tium prædictu ſolum:
riaeſt peculi & poſtea dictum te-
ris in caiu ſtamentum ſignatun
cellatienis: & lamentum ignatum
hlc agiturveru fuit ſigillis teſtium.
cãcellatio vi- modô quaritur, vtrûm
tiet inſtrumẽ-valeat, teſtamentum:
tum-Et die, & ſi valeat, vtrûm va-
aut agitur pe leat quantum àd par-
titorio, & tue leat quantum ad par-
ſi fit cancella- tem illius, propter quẽ
tio in loco ſu- me cancellaſſe dixe-
ſpecto, in toti ram. Iuris autem con-
ſſorio, ſultus interſerit al
tunc ſecus. de antequam quaeſtione
que, &c. per propoſitam ſoluat, &
Bartol. in l in dices quõd ſi nomen
fratrsẽ. e ſicut tantuin vnius ex tri-
inra de milit bus dictis heredibus
T opter par. induxi vel cancellaui,
ticula denotat certé ipſe ſolus erit
cauſm proxi excluſus, alij autem
mam & imme, non, ſed legata relicta
diatam. Bartol à dicto excluſo de-

T Cancellatio anrur:
in va ſacta, bebuntur ita demum,

ad alium non ſi ea fuit voluntas mei
porrigitur. teſtatoris teſtantis, vt
* ouidan pue ſola eius inſtitutio caſ-
an es cun ſaretur: & etiam ſub-
e. ſtitutus dicti excluſi

quamuis inFl. A...
& in omnibus non repellitur ab he-

manuſcri. le- reditate. In noſtro au-
gatur inſtitu- tem caſu, ſcilicet, quã-

tus. do omnia nomina he-

lati I,.. 11.
Jninellain redun induxi, ſeddi-

in toto facta, xi me facere propter
Iimitatur ſe- ſolum Titium, diſtin-
cundmteſta- guitur, vtrûm Titium
toris volunta-
tem. In dubio
verô ad’alium

codicillos z in teſtamẽto confir-
pareat a, an debeatur bEt Pom-
ponius ſcribit, codicillos dele-
In dubio cancellatio reſtringitur
ad rationem ipſi cancellationi adie-
II. IDEM libro quarto
Disputationum.
Cmotiin je l inauxerat, eſt
propter * vn heredé facere di-
gnatum eſt d quærebatur de viri-
bus teſtamenti, déque portione
dixerat. Dicebã, ſi quidam vnius
ex heredibus nomen induxerit,
ſtamẽti valere, & ipſi ſoli dene-
gari actiones: ſed legata abeo no-
voluntas ea fuit f teſtantis, vt tã-
tum heredis inſtitutio improbe-
xit & ſubſtituti reliquit: inſtitu-
tus * emolumentum heredita-
nomina induxerit, vt proponi-
tur: adſcripſerit autem idcirco
offenſum habuit: multum inter-
eſſe arbitror, vtrum illum tan-
an verô cauſa illius totum teſta-
mentum infirmare: vt licèt vnus

ſcripſit, mox deleuit, ita vt ap-
tos c non valere.
ctamBART.
Ancelauerat t quis teſta-
xerat.id poſtea teſtamentum ſi-
eius, propter quem ſe cancellaſſe
ſine dubio cœteram partem te-
minatim relicta debebuntur, ſi
tur. Sed ſi inſtituti nomen indu-
tis non habebit. Sed ſi omnia f
ſe id feciſſe, quia vnum heredem
tum fraudare voluit hereditate,
inductionis cauſam præbuerit,

tantum fraudare volui hereditate:an voluerim infirmare teſta-
mentumt otum cauſa illius. Primo caſu aliis nihil nocebit, non

L . .. I....¬ er n &A Aa
non porrigi- magis, quam ſi volens ego vnum tantum heredem cancell are,

tur.

inuitus & alium cancellaui. Secundo caſu omnibus heredibus

denegabuntur actiones ex teſtamento. Si autem eſt dubium in
dicto noſtro caſu, vtrum totum teſtamentum, an vnius heredu
tantûm nomen volui ego teſtator cãcellare: tunc inſtitutio co-
heredis prdicti Titij non infirmatur: & legata in dicto teſta-
mento relicta à dictis coheredibus debentur.VIVIAN.
dq Signatum eſt. ſà teſtibus: non autem dicas à teſtatore de no-
uo totum factum:quia tunc non eſſet dubium.
e Cateram rarô inuenietur in ſingulari catera pars, ſicut

a Catera pars,
in ſingulari,
pro cætere
partes.
6 Cãcellatio- cuius.
nis caufa in Julianus.
dubio reſtrin-
git eius effe-
cum:hîc cau-
ſa facti reſtrin
git factum, & tutum
cauſa verbi re- CVIAC.
ſtringit ver-
um.

Eccleſl generalis.

ol. vt ibi.

h Quaſtio eſt ſed non ſoluitur. ſe

vt legata praſtentur.
.

i In ambiguo. i cum

codicilli & pugillares:vt j. de verb ſignl non eſt. ſicC. de ſacroſan.

fa Voluntas bea fuit non aliàs-vt j. de leg ij l. Celſus. S quod ali-
qua eſt contrà. Solu vt ibi. Item facit in eo tit. l. ſi TitioS.

Inſtitutus. Sic locus hic emendandus eſt, vt pro inſtitutus,
re ponatur, ſubſtitutus. Certiſſimum enim eſt inſtitutum repel-
li. Sed notatur eo loco differentia inter legatarium, & ſubſti-
vt ſcilicet legatarius admittatur, ſubſtitutus non item.

x

Denegantur contrà infrà de hered inſtit. l. paterfamiliàs, in fi.

dubitatur an totum teſtamentum, vel v¬

nius nomen tantûm teſtator inducere voluerit. Hvo.
Roximé. JCASVS. Quidam nomine Valerius Nepos fe-
cit teſtamentum& inſtituit ſibi tres heredes pone: & re-
liquit multa legata & libertates. poſtea mutata voluntate incîp eicontr . A...
dit teſtamentum, & nomina heredum induxit, ea intentione, jn qPutaſſe aliàs, ſtatuiſſe putaſſe: & ſubaudi, & aliàs alteri tãtim.

5

mauit, & codicillis aliquid ad-

dj.l proxi in princ ſol. ſcilicet!

11j.

Tit.

uocatos fiſci & legatarios, quib. erãt reli

verum omnibus obfuerit. Et ſi
quidem ſoli ei ademptam voluit
portionem, cœteris nihil noce-
bit inductio: non magis quam
ſi volens vnum heredem induce-
re, inuitus & alium induxerit.
Quod ſi putauerit totum teſta-
mentum delẽdum ob vnius ma-
lum meritum, omnibus dene-
gantur g actiones. Sed an lega-
tariis denegari actio debeat, que-
ſtio eſt h. In ambiguo à tamé in-
terpretandum erit, & legata de-
beri, & coheredum inſtitutio-
nem non eſſe infirmandam.
Inſtrumentum, quod cancellatum
eſt, ſiue in eo aliqua nomina legata-
riorum inducta, non omnino irrita
ſunt: ſed eatenus duntaxat, quatenus
teſtator induxerit. BART.
III. MARCEL. lib. 29. Digeſtorum..
Plimell in cognitione prin-
cipisf, cûm quidã * heredum
nomina induxiſſet, & bona eius
vtjcaduca à fiſco vindicarẽturl,
diu de legatis dubitatum eſt, &
maxime de his legatis, que ad-

ſcripta erãt his, quor inſtitutio
fuerat inducta. Plerique etiam
legatarios excludẽdos exiſtima-
bant. quod ſane ſequendum aie-
bam, ſi omnem ſcripturam teſta-
menti cancellaſſet nonnullos o¬
pinari,id iure ipſo perimi yquod
inductum ſit Pcctera omnia va-
litura. Quid ergo? non & illud
interdum credi poteſt, eum, qui
heredum nomina induxerat; ſa-
tis ſe conſecuturum putaſſe n, vt

reſpondit: ergo non valebunt libertates

VIAN.

&c.

cognati:vt jeo lfin an quia reputat here
fiſcus:vt C. de his, qua vt indig..l hereditas.

quis ali teſta pro l ſi quis dolo S, ſi fidei & j

marionem teſtaméti induxerit. nam n h
conſummationem teſtatorem induxiſſe.
mi me auni ſearre con ſunimationenm

eil contra.

III.

quia putauit eos heredes indignos hereditate ſua. Certè dixit
Imperator Antoninus, quod hereditas non pertinet ad heredes
ſcriptos, ſed ad fiſcum. & cum eſſet quaeſtio coram eo Antoni-
no de hereditate praedicta inter dictos heredes ſcriptos & ad-

l qProxime. ſcilicet his diebus queſtio ventilabatur in con-
ſiſtorio principis: talis ſcilicet, cum quidam, ſcilicet teſtator,

exiguntur legata & fideicommiſſa:vt jad Sila. l. cum fiſco, & jſ

quidam. & l.eum tabulis. fin. Azo Si autem verbo tantum con-
tradicat, ſcilicet nolo valere: non ſufficit:vt Infti. quib. mo. teſta.
infir S. ex eo in fi. & Codde teſta.II ſancimus. .
Id iure ipſ perimi Ne dixeris cum Accurſio, ſi ante conſum-



460

cta legata,ita dixit ipſe
Antoninus aduocatis
fiſci: vos habetis ad-
uocatos veſtros, & po-
teſtis petere cum eis
hereditatem dicti Va-
lerij nepotis. Iunius
autem Zeno, qui erat
vnus de legataris, jea
dixit: De legatis re-
lictis à dicto Valerio
Nepoté quid ſtatueris

domine Imperator An



tonine? Et duxit ſecu Preſumitu

dictus legatarius pro
ſuo aduocate Corne-

lium Priſcianum: & ri

Antoninus ita reſpon-
.1. 1..... F.
dit eis: Videtur vobis
voluiſſe teſtame ntum
valere dictus teſtator,
qui nomina heredum
induxit, vt dictã eſtr
certé non videtur: vn-

nema iis ot.
cele velle, qu

non demetue.
rint.

de legata non viden-

tur deberi. Cornelius
autem Priſcianus ad-
uocatus dicti legatarij
ita reſpondebat: No-
mina heredum tãtm
induxit dictus teſta-
tor, & non legata. vn-

de legata debent re-

manere firma. Cal-

phurnius autem ad-

J. Antonini
Philoſophi.
Valeris Ne.
pos, vt ex ſe-

quentibus ap-
parebit.

uocatus fiſci ita re¬ Imperatot
ſpondit ex aduerſo iudicen eſt

contra dictum aduo-
catum legatarij: Cer-
te non poteſt illud te-
ſtamentû valere, quod
heredem non habet
teſtamentum autem,
ſuper quo diſputa-
mus, non habet he-
redem: quia inducti
fuerunt à dicto teſta-
tore, vnde non va-

*let: & ſic legara ex eo

non debentur. Corne-
lius autem Priſcianus
aduocatus legatarij,

pradict à dicto reſta-

tore relict: quod eſſet abſurdum. Imperator autem predictus
ita iudicauit, quod ea tantum que inducta ſunt à dicto teſtato-
re, i. nomina heredum ſunt irrita; non autem legata & li-
bertates: & hoc reprobatis opinionibus quorundam diuer-
ſorum, qui diuerſa ſuper dicta quaſtione ſentiebant. VI-

4

l Vindicarentur. quia non habebat agnatos vel cognatos,
qui vellent ſuccedere ei ab inteſtato alioquin contrà: ve infrà
ſi tabu teſt nul ext.ljS penultimo. & infrà eodem. I. finali. Vel di-
ſtingue, vtrûm inducat teſtator vt decedat inteſtatus: vt runc
des indignos, & tunc

Quid ſi non apparet?

Reſp.fauore legatorõ præſumitur magis indignos reputaſſe: vt
ſic habeat fiſcus & ſic intelligitur lex iſtavtjeo.S ſed in re dubia.
nam cum a aufertur heréditas ab indigno, & applicatur fiſco,

..7 V,!
de his, qua vt indig. c

ac ſpecie conſtat, poſt

ex l cum quidam. j. de.
j

teſtamenti:vtj. de leg.

jl ſi ita ſeriptum & S-eodeml j ſed ſi legi. & S. ſed conſultô. qua

Faceret.

in cauſa Impe.
rij & fiſci hine
colligit Bir

a Indigne,
quod aufertut

edit fiſco, td

onere tanen
legarorun
fideicomnil
ſorum.