DOI article:
Miodońska, Barbara: Dekoracja malarska rękopisu Kroniki czeskiej Přibíka z Radenína w zbiorach Biblioteki Czartoryskich w Krakowie
DOI article:Miodońska, Barbara; Rostworowski, Marek [Transl.]: La décoration de la Chronique bohémienne de Přibík de Radenín dit Pulkava, à la Bibliothèque Czartoryski à Cracovie: résumé
DOI Page / Citation link:https://doi.org/10.11588/diglit.24580#0055
ujęte zasłony z delikatnym rysunkiem gałązek lub ukośnej kraty, tak
samo uproszczone, zgeometryzowane kształty sprzętów, identyczny typ
młodzieńczych głów o pełnych owalach twarzy, wypukłych ustach, ma-
łych oczach i kędzierzawych włosach, podobnie uwysmuklone zarysy syl-
wetek o wąskich ramionach, taką samą dbałość o realia kostiumołogiczne.
Technikę malarską miniatur obu rękopisów cechuje cienkie nakładanie
farb, nawrót do linearyzmu i płaszczyznowości. Czysto i płynnie prowa-
dzone linie draperii tworzą w załomach fałdów charakterystyczne ha-
czyki i pętle. Ornamentykę marginalną znamionuje oszczędność moty-
wów i dość suchy ich rysunek.
W ogólności w obu rękopisach wyraźne jest odejście od italianizmu
Liber uiaticus w kierunku większej samodzielności. Odtworzona z całą
drobiazgowością francuska moda, uczulenie na wartość realistycznego
szczegółu przy swoiście gotyckim poczuciu rytmu kompozycji (np. minia-
tura na fol. 44^ rękopisu praskiego) zbliżają te miniatury do sztuki pół-
nocno-zachodniej Europy, a zarazem zapowiadają atmosferę stylu między-
narodowego lat około 1400.
Barbara Miodońska
LA DECORATION DE LA CHRONIQUE BOHEMIENNE DE PRIBlK
DE RADENIN DIT PULKAVA, A LA BIBLIOTHEQUE CZARTORYSKI
A CRACOVIE
Resume
La Bibliotheque Czartoryski a Cracovie conserve le manuscrit de la Chronique
bohemienne de Pribik Pulkava de Radenin (Ms. 1414) appartenant a sa seconde
redaction. Selon Muller il a ete ecrit vers 1373, peut-etre pour Vaclav IV. Apporte
en Pologne probablement comme cadeau d'une des legations bohemiennes, il appar-
tenait au Cardinal Zbigniew Oleśnicki, eveque de Cracovie, un des premiers biblio-
philes polonais. En 1455 le manuscrit fut legue a la cathedrale de Cracovie par le
testament du Cardinal. 11 y resta jusqu'a la fin du XVIII-me siecle.
C'est seulement la premiere feuille de la Chronique qui est enluminee (p. 3).
L'image du jeune souverain dans Tinitiale C est celle de Vaclav de Luxemburg.
Ne en 1361 il obtient la couronne de Boheme en 1363 et en 1373 le titre de margraf
von Brandenburg. Le roi de Tinitiale porte un costume d'epoque, pareil a celui
des souverains bohemiens dessines dans la Chronique de Zbraslav de 1393. Par son
attitude librę et surtout par la position de ses jambes, le roi de la miniaturę fait
penser a certaines figures qui composent la genealogie de Kareł IV, peinture mu-
rale detruite du chateau de Karlstejn, dont on ne possede que des copies. Le petit
chien blanc assis sur le tróne est certainement le symbole d'un bon roi — „custos
justitiae". La signification de ce motif, frequent dans Part du bas moyen-age,
s'explique distinctement sur 1'Arc de triom,pńe de MaadmiRew, 1-er, gravure sur
bois executee dans 1'atelier de Albrecht Diirer.
Les qualites artistiques et techniques remarquables du decor de la Chronique
sont dues au meme atelier de Prague, dans lequel a ete enlumine le manuscrit de
Rozprawy i Sprawozdania — 4
49
samo uproszczone, zgeometryzowane kształty sprzętów, identyczny typ
młodzieńczych głów o pełnych owalach twarzy, wypukłych ustach, ma-
łych oczach i kędzierzawych włosach, podobnie uwysmuklone zarysy syl-
wetek o wąskich ramionach, taką samą dbałość o realia kostiumołogiczne.
Technikę malarską miniatur obu rękopisów cechuje cienkie nakładanie
farb, nawrót do linearyzmu i płaszczyznowości. Czysto i płynnie prowa-
dzone linie draperii tworzą w załomach fałdów charakterystyczne ha-
czyki i pętle. Ornamentykę marginalną znamionuje oszczędność moty-
wów i dość suchy ich rysunek.
W ogólności w obu rękopisach wyraźne jest odejście od italianizmu
Liber uiaticus w kierunku większej samodzielności. Odtworzona z całą
drobiazgowością francuska moda, uczulenie na wartość realistycznego
szczegółu przy swoiście gotyckim poczuciu rytmu kompozycji (np. minia-
tura na fol. 44^ rękopisu praskiego) zbliżają te miniatury do sztuki pół-
nocno-zachodniej Europy, a zarazem zapowiadają atmosferę stylu między-
narodowego lat około 1400.
Barbara Miodońska
LA DECORATION DE LA CHRONIQUE BOHEMIENNE DE PRIBlK
DE RADENIN DIT PULKAVA, A LA BIBLIOTHEQUE CZARTORYSKI
A CRACOVIE
Resume
La Bibliotheque Czartoryski a Cracovie conserve le manuscrit de la Chronique
bohemienne de Pribik Pulkava de Radenin (Ms. 1414) appartenant a sa seconde
redaction. Selon Muller il a ete ecrit vers 1373, peut-etre pour Vaclav IV. Apporte
en Pologne probablement comme cadeau d'une des legations bohemiennes, il appar-
tenait au Cardinal Zbigniew Oleśnicki, eveque de Cracovie, un des premiers biblio-
philes polonais. En 1455 le manuscrit fut legue a la cathedrale de Cracovie par le
testament du Cardinal. 11 y resta jusqu'a la fin du XVIII-me siecle.
C'est seulement la premiere feuille de la Chronique qui est enluminee (p. 3).
L'image du jeune souverain dans Tinitiale C est celle de Vaclav de Luxemburg.
Ne en 1361 il obtient la couronne de Boheme en 1363 et en 1373 le titre de margraf
von Brandenburg. Le roi de Tinitiale porte un costume d'epoque, pareil a celui
des souverains bohemiens dessines dans la Chronique de Zbraslav de 1393. Par son
attitude librę et surtout par la position de ses jambes, le roi de la miniaturę fait
penser a certaines figures qui composent la genealogie de Kareł IV, peinture mu-
rale detruite du chateau de Karlstejn, dont on ne possede que des copies. Le petit
chien blanc assis sur le tróne est certainement le symbole d'un bon roi — „custos
justitiae". La signification de ce motif, frequent dans Part du bas moyen-age,
s'explique distinctement sur 1'Arc de triom,pńe de MaadmiRew, 1-er, gravure sur
bois executee dans 1'atelier de Albrecht Diirer.
Les qualites artistiques et techniques remarquables du decor de la Chronique
sont dues au meme atelier de Prague, dans lequel a ete enlumine le manuscrit de
Rozprawy i Sprawozdania — 4
49