DOI article:
Krynicka, Maria: Oprawy introligatora Monogramisty J. L. w zbiorach Biblioteki Czartoryskich w Krakowie
DOI article:Krynicka, Maria; Jachieć, Krystyna [Transl.]: Les reliures du Monogrammiste J. L. à la Bibliothèque Czartoryski à Cracovie: résumé
DOI Page / Citation link:https://doi.org/10.11588/diglit.24580#0101
przy określaniu czasu powstania opraw przynależnych niewątpliwie do
w. XVI. Na wyklejce tomu trzeciego widnieje notatka zapisana szesnasto-
wiecznym charakterem: R(euerejn,dż patrżs domim Erasmi Abbatis Ciarcte
Tttmbae. Z kroniki mogilskiego klasztoru wiadomo, że opat Erazm god-
ność tę piastował w latach 1522—1546. Biorąc pod uwagę motywy zdob-
nicze opraw inkunabułu nr 14, w zestawieniu z datowanymi dziełami Mo-
nogramisty J. L., można by czas oprawy określić na drugi dziesiątek lat
lub nawet na sam początek trzeciego dziesięciolecia w. XVI. Warsztat roz-
porządzał już wówczas dużym zasobem elementów ornamentacyjnych.
blok księgi jest jednak jeszcze gotycki (okładki nie wysuwają się poza
brzegi kart). Jest więc możliwe, że oprawa wykonana była dla opata Era-
zma, o ile oczywiście nie nabył dzieła tego w późniejszym okresie od ko-
goś czy po kimś, kto dał je dla siebie oprawić. Gdyby więc nawet w tym
wypadku klientem Monogramisty J. L. nie był opat mogilski, to musiała
nim być osobistość można, ceniona przez introligatora, który zadał sobie
trud urozmaiconego i przemyślanego ozdobienia opraw swymi ulubionymi
motywami.
Zestawienie tych wszystkich wariantów kompozycyjnych w obrębie
trzech tomów jednego dzieła raz jeszcze i ponad wszelką wątpliwość po-
twierdza i udowadnia ich przynależność do jednego warsztatu, a zarazem
ukazuje prawie cały zasób jego narzędzi. Na tym polega znaczenie opraw
inkunabułu nr 14 dla dziejów pracowni Monogramisty J. L., która w hi-
storii gotyckiego introligatorstwa Krakowa odegrała niepoślednią rolę.
Maria Krynicka
LES RELIURES DU MONOGRAMMISTE J. L.
A LA BIBLIOTHEQUE CZARTORYSKI A CRACOVIE
Resume
Dans la Bibliotheque Czartoryski se trouvent quatre reliures executees dans
1'atelier du Monogrammiste J. L., dernier eminent relieur gothique de Cracovie.
Plus de cent reliures provenant de cet atelier sont conservees en Pologne, dont
la plupart a Cracovie. Un groupe de reliures des livres prevotaux (Acta advocatia-
lia cracoviensia) des annees 1493—1536 a une importance particuliere. Elles definis-
sent non seulement la periode de l'activite de l'atelier du Monogrammiste J. L.,
mais aussi presentent un precieux materiel comparatif pour les autres oeuvres de
cet atelier qui, en principe, ne datait pas ses reliures, executees pour des clients
particuliers.
L'analyse de 39 volumes des reliures des livres prevotaux, executees par le
Monogrammiste J. L., malgre leur homogeneite resultant de Tapplication conse-
95
w. XVI. Na wyklejce tomu trzeciego widnieje notatka zapisana szesnasto-
wiecznym charakterem: R(euerejn,dż patrżs domim Erasmi Abbatis Ciarcte
Tttmbae. Z kroniki mogilskiego klasztoru wiadomo, że opat Erazm god-
ność tę piastował w latach 1522—1546. Biorąc pod uwagę motywy zdob-
nicze opraw inkunabułu nr 14, w zestawieniu z datowanymi dziełami Mo-
nogramisty J. L., można by czas oprawy określić na drugi dziesiątek lat
lub nawet na sam początek trzeciego dziesięciolecia w. XVI. Warsztat roz-
porządzał już wówczas dużym zasobem elementów ornamentacyjnych.
blok księgi jest jednak jeszcze gotycki (okładki nie wysuwają się poza
brzegi kart). Jest więc możliwe, że oprawa wykonana była dla opata Era-
zma, o ile oczywiście nie nabył dzieła tego w późniejszym okresie od ko-
goś czy po kimś, kto dał je dla siebie oprawić. Gdyby więc nawet w tym
wypadku klientem Monogramisty J. L. nie był opat mogilski, to musiała
nim być osobistość można, ceniona przez introligatora, który zadał sobie
trud urozmaiconego i przemyślanego ozdobienia opraw swymi ulubionymi
motywami.
Zestawienie tych wszystkich wariantów kompozycyjnych w obrębie
trzech tomów jednego dzieła raz jeszcze i ponad wszelką wątpliwość po-
twierdza i udowadnia ich przynależność do jednego warsztatu, a zarazem
ukazuje prawie cały zasób jego narzędzi. Na tym polega znaczenie opraw
inkunabułu nr 14 dla dziejów pracowni Monogramisty J. L., która w hi-
storii gotyckiego introligatorstwa Krakowa odegrała niepoślednią rolę.
Maria Krynicka
LES RELIURES DU MONOGRAMMISTE J. L.
A LA BIBLIOTHEQUE CZARTORYSKI A CRACOVIE
Resume
Dans la Bibliotheque Czartoryski se trouvent quatre reliures executees dans
1'atelier du Monogrammiste J. L., dernier eminent relieur gothique de Cracovie.
Plus de cent reliures provenant de cet atelier sont conservees en Pologne, dont
la plupart a Cracovie. Un groupe de reliures des livres prevotaux (Acta advocatia-
lia cracoviensia) des annees 1493—1536 a une importance particuliere. Elles definis-
sent non seulement la periode de l'activite de l'atelier du Monogrammiste J. L.,
mais aussi presentent un precieux materiel comparatif pour les autres oeuvres de
cet atelier qui, en principe, ne datait pas ses reliures, executees pour des clients
particuliers.
L'analyse de 39 volumes des reliures des livres prevotaux, executees par le
Monogrammiste J. L., malgre leur homogeneite resultant de Tapplication conse-
95