Instytut Historii Sztuki <Posen> [Editor]
Artium Quaestiones — 12.2001

Page: 143
DOI issue: DOI article: DOI Page: Citation link: 
https://digi.ub.uni-heidelberg.de/diglit/artium_quaestiones2001/0145
License: Free access  - all rights reserved Use / Order
0.5
1 cm
facsimile
PAPIEŻ LEON I PRZED ATTYLĄ, WODZEM HUNÓW JÓZEFA MEHOFFERA

143

Z perspektywy lat Mehoffer werbalizuje swoje zauroczenie i fascyna-
cję malarskim aspektem twórczości autora Bitwy pod Grunwaldem, za-
rzuty postawione przez Stanisława Witkiewicza odczytuje jako zalety
i akcentuje oryginalność Matejkowskiego sposobu myślenia o płaszczyź-
nie. Można przypuszczać, że zadziwienie osobliwością „malarskiej kuch-
ni” mistrza rodzi się już w momencie pierwszego zetknięcia z jego dzieła-
mi i osobowością, o czym zaświadcza obraz Leon I przed Attylą, wodzem
Hunów.
Kompozycja autorstwa Mehoffera powtarza schemat znany z Unii Lu-
belskiej powstałej w 1869 roku. Młody artysta zapożycza całość zapro-
ponowanego przez Matejkę rozwiązania, zachowując analogiczne podzia-


8. Jan Matejko, Unia Lubelska, 1869, wł. MNW, depozyt w Zamku Lubelskim; repr. za:
Imago Poloniae. Jan Matejko, wstęp E. Łepkowski, Kraków 1938

ły wewnątrz pola obrazowego, skośny układ i podobne rozmieszczenie po-
staci biorących udział w dziejowym wypadku. Zygmunt August, zjawiają-
cy się w centrum sali, wkracza do niej po skosie i koresponduje z osobą
papieża w dziele Mehoffera; główne wydarzenie w redakcji mistrza i ucz-
nia rozgrywa się więc w centrum, ogniskując akcję w tym właśnie pun-
kcie i niejako organizując pozostałe relacje między postaciami. Lewa
i prawa strona sprowadzone zostają do trójkątnych form, wypełniających
naroża pola obrazowego i wyzyskujących wpisane w nie napięcia. Trójkąt
przy lewej krawędzi zwieńczony jest jedną dominującą postacią, sięgają-
cą głową pod samo sklepienie i domykającą ten fragment kompozycji.
loading ...