Polski Instytut Studiów nad Sztuką Świata [Editor]
Sztuka Ameryki Łacińskiej: studia o sztuce kolonialnej, nowoczesnej i współczesnej — 1.2011

Page: 245
DOI article: DOI Page: Citation link: 
https://digi.ub.uni-heidelberg.de/diglit/aal2011/0249
License: Free access  - all rights reserved Use / Order
0.5
1 cm
facsimile
Związki artystyczne i handlowe pomiędzy Flandrią i Meksykiem. ..

245

tem. W przygotowaniu tych opracowań połączyły się wysiłki naukowe bada-
czy z Europy i Ameryki.
W 1999 r. Neil de Marchi i Hans J. van Miegroet wydali pracę Exploring
Markets for Netherlandish Painting in Spain and Nueva Espana. W swoim ar-
tykule autorzy podnoszą kwestię: Czy handel dziełami sztuki pomiędzy połu-
dniowymi Niderlandami i Ameryką Łacińską w wieku XVII miał duże znacze-
nie?
W prezentowanej analizie chciałbym zaproponować pozytywną odpo-
wiedź na tak zadane pytanie, przedstawiając problem w szerokiej panoramie
relacji artystycznych pomiędzy Flandrią a Nową Hiszpanią5.
3. Antwerpia i świat
W drugiej połowie XVI w. na rynkach Indii Zachodnich istniało ogrom-
ne zapotrzebowanie na wszelakie towary europejskie, a produkcja hiszpańska
nie była w stanie sprostać tym potrzebom. Należało zatem znaleźć inne źródła
produkcji, by uzupełnić te niedobory6. Bardzo ważnym rynkiem eksportowym
stały się Niderlandy. Z listu napisanego przez hiszpańskiego agenta handlowe-
go z dnia 9 października 1564 r. w Antwerpii, skierowanego do znanego hisz-
pańskiego kupca Simona Ruiza, który prowadził interesy z Indiami Zachodni-
mi, dowiadujemy się, że arrasy mają rozsądną cenę, ale są droższe niż dawniej
ze względu na popyt, jakim cieszą się w Indiach Zachodnich7.
Po roku 1540 Antwerpia stała się centrum światowej dystrybucji wyro-
bów oferowanych przez manufaktury flamandzkie. Na taką pozycję Antwer-
pii wpłynęła wzrastająca integracja pomiędzy Flandrią a pozostałymi terenami
światowego hiszpańskiego imperium Habsburgów. Miasto zmieniło się w cen-
trum handlowe, w którym krzyżowały się sieci rynków europejskich, wiele
z nich powiązanych było także z zamorskimi koloniami świata iberyjskiego8.
Szczególnie w drugiej tercji XVI w. sprzedaż dzieł sztuki i książek pocho-
dzących z Antwerpii osiągnęła nagle niespodziewane rozmiary9. Zamówienia

5 Jest to też podstawowy problem, który chciałbym przeanalizować w przygotowywanej pra-
cy doktorskiej.
6 Lorenzo Sanze 1980: 44 (I); Do końca wieku XVI charakterystyczna dla rynku Indii Za-
chodnich była wysoka jakość produktów. Dzieła sztuki wysyłane do Ameryki były wykonane na
wysokim poziomie artystycznym, mimo że podatki, które należało zapłacić, były jednakowe bez
względu na ich jakość - a to dlatego, iż gorszego towaru nie można było dobrze sprzedać na no-
wym kontynencie - zarówno w Sewilli, jak i w Ameryce tylko produkty o wysokiej jakości znaj-
dowały nabywców.
7 „La Tapizería de razonable mercado, pero más caras que los días pasados por respecto de la
demanda de Yndias” Vázques de Prada 1960: 19 (II).
8 Van der Wee; Materné 1993: 23.
9 Van der Wee; Materné 1993: 25.
loading ...